Knetterende onweersbui

Dreigende donderkoppen

We tekenen vandaag 5 Mei 2015. Bevrijdingsdag. Net huiswaarts gekeerd van de heide, waarboven binnen enkele seconden tijd, een hevige onweersbui losbarstte. Terwijl de zon nog wanhopig haar laatste stralenbundels langs het tere, groene blad van berk en bremstruik wierp, naderde ons vanuit de zee een onheilspellende, inktzwarte lucht. Snel verzamelde ik met behulp van mijn trouwe viervoeter Puck de schaapjes, in de ijdele hoop de bui voor te kunnen blijven en de veiligheid van de kooi bereikt te hebben, eer de bui zou losbarsten.

Geen schijn van kans! Plotseling stak de wind op. Harde windstoten sloegen het frisse jonge blad meedogenloos van de bomen af, deden de takken kraken en de stammen kreunen. Een orkaan leek te zijn losgebarsten boven het verlaten veld. Ik spoorde mijn hond nog eens extra aan, de schapen aan te drijven, maar ook dat mocht niet baten. De gitzwarte lucht, die vol dreigende donderkoppen zat, haalde ons in, en brak net boven de kudde schapen los. Felle bliksemschichten sloegen rakelings langs ons heen, direct gevolgd door een oorverdovende onweersklap. Ik wist, en was me er terdege van bewust, in welk een gevaar wij plotseling verkeerden. Immers, als de donderslag binnen tien seconden op de bliksem volgt, is het levensgevaarlijk je daarin te bevinden. Zeker als je buiten bent. Laat staan in het open veld.

OLYMPUS DIGITAL CAMERAEen gitzwarte lucht, die vol dreigende donderkoppen zat, haalde ons in - Foto: Christien Mouw

Een gitzwarte lucht, die vol dreigende donderkoppen zat, haalde ons in – Foto: ©Christien Mouw

Grote witte hagelstenen

Toornig rolde de donder boven de bosrand weg, om weer nieuwe buien op te halen. Aardedonker werd het om ons heen. Als ware het nacht…! We hielden onze adem in. Door het geraas van de stormvlagen heen, klonk plots nog een ander onheilspellend geluid boven het vlakke veld. Grimmig en ijzingwekkend! Dat geluid zwelde aan, totdat de hemelsluizen zich openden, en grote witte hagelstenen over ons uitstortten. Je kon geen hand meer voor ogen zien! Grillige, witte bliksemschichten doorkliefden de zwarte lucht. De oorverdovende donderslagen die erop volgden deden ons sidderen en beven van angst. Wat een ontzagwekkend natuurgeweld was dit! We bevonden ons er middenin, en konden niet anders dan doorlopen…!

 

martin_luther

Maarten Luther – Afbeelding ©Wikimedia

Maarten Luther

Terwijl de bliksem en de donder en de hagel ons gedurende de hele terugtocht naar de kooi teisterden, gingen mijn gedachten onwillekeurig uit naar de bekende Duitse theoloog en reformator Maarten Luther. Ook hij had eens ervaren hoe beangstigend het kan zijn, om midden in een zware onweersbui verzeild te raken.

Klooster

Toen hij op een dag in het bos werd overvallen door zo’n hevige onweersbui, deed hij de belofte om het klooster in te gaan, en monnik te worden, indien hij gespaard zou blijven.

Dat heb ik maar niet gedaan. Wel bid en hoop je op zo’n moment dat de engelen je zullen beschermen. En je weer veilig met je schaapjes en je hond, de schaapskooi mag bereiken. Dat geschiedde!

Potstalcultuur

Over de schaapskooi gesproken. Wel, die is vorige week woensdag uitgemest. Na de lammerperiode lag er een dikke strolaag in de schaapskooi, die er onderhand nodig uit moest. Grote machines, bestuurd door behendige jongens, hebben het zware werk overgenomen, dat eerder door menskracht werd verricht. Niet voor te stellen hoe zwaar dit geweest moet zijn! Te bedenken dat Cos me vaak genoeg verteld heeft hoe hij de schaapherder Willem Mouw eertijds nog wel geholpen heeft met het steken van de heideplaggen. Alom op de Veluwe heerste destijds armoede, en vers stro was veel te kostbaar om te verstrooien.

Dus toog de oude Willem Mouw met paard en wagen naar de heide, om heidezoden uit te steken, die als strolaag diende. Die heideplaggen vermengden zich met de mest, die de schapen in de kooi lieten vallen. Als dan uiteindelijk de kooi geleegd werd, diende die compacte, gerijpte mestlaag weer als compost om de arme zandgronden van de Veluwe vruchtbaar te maken, zodat de akkertjes groenten en fruit konden voortbrengen. Een potstal is een verdiept aangelegde stal of schaapskooi waarin de mest wordt opgepot. Het principe van de potstal wordt nog steeds toegepast. Als de kooi geleegd is, krijg je daar een mooi en duidelijk beeld van. Op de foto hieronder kun je zien hoe de kooi er na het uitmesten uitziet.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Mooie uitgemeste stal – Foto: ©Christien Mouw

Plaggenhut 

Ook werden de plaggenhutten waarin destijds de arme mensen woonden, opgebouwd uit deze heidezoden.
Men wist niet beter. De mensen waren geheel met de natuur verbonden. En of ze zouden willen ruilen met die betonnen dozen waarin veel mensen nu wonen, is nog maar helemaal de vraag..!

Overzicht_van_de_plaggenhut_van_Stoffer_Slomp_met_de_bewoners_op_

Overzicht van de plaggenhut van Stoffer Slomp met de bewoners op de voorgrond. Links staat een hele stapel plaggen – Ruinen – 20449498 – RCE – Foto: ©de Band

Huppelende lammetjes

‘Hoe warm het was, en hoe ver’. Gevleugelde woorden van Nicolaas Beets, waaraan ik denken moest, toen we op 14 april jl, voor ‘t eerst onze lammeren mee de hei op namen. Die dag, voorspelde ons het KNMI, zou het warm worden. En het werd warm! Welgemoed trokken we bij het ochtendgloren met de voltallige kudde de hei op. Luid mekkerend en blatend toog de lange stoet voorbij. De zon, die zich in geen weken had laten zien, kwam nieuwsgierig vanachter de wolken te voorschijn, en leek zo gefascineerd door hetgeen ze beneden zich voorbij zag trekken, dat ze besloot ons de hele morgen op ons pad te begeleiden. Opgetogen huppelden de lammetjes naast hun moeders voort, en mekkerden luidkeels als ze ook maar even meenden hun moeders kwijt te zijn. Met hoge sprongen struinden ze de heide over, en keken alles van hun moeders af om het vervolgens feilloos na te doen. Een boeiend schouwspel, waar je niet op uitgekeken raakt!

naar de heide-14-klein

Naar de heide – Foto: ©Tjaard Heikens

Het grote avontuur 

Maar ach, dat lieve zonnetje, dat het allemaal zo goed bedoelde, deed wellicht ineens teveel haar best. Gaandeweg werd het warmer en warmer, en onze lammetjes raakten zichtbaar vermoeid. Niet anders gewend zijnde dan een leventje in de schaapskooi, bleek dit voor hun toch net even iets te ver en te warm te zijn. Het vrolijk gemekker verstomde en maakte plaats voor een klaaglijker toon. De allerkleinsten onder hen poogden nog snel bij hun mama een slokje melk te drinken, om vervolgens moedig verder te stappen. Wat liepen die mama’s toch hard..! Puck deed z’n uiterste best om ook de kleinsten, die het verst achteraan kwamen, bij de kudde te houden. Wat verlangden ze weer naar de veilige schaapskooi! En wat waren ze blij toen ze de kooi bereikt hadden, en heerlijk naast hun moeders, in het verse stro konden gaan uitrusten, van hun grote avontuur!

Permanente koppeling naar dit artikel: https://www.de-veluwenaar.nl/2015/05/14/knetterende-onweersbui/